Ogólnopolska giełda jachtów, łodzi i czarterów

Jak nie GPS to co?

Jak nie GPS to co?

5 Sie, 2016

GPS na jachcie to od wielu lat standard. Co jednak zrobić gdy urządzenie to odmówi posłuszeństwa lub gdy zawiedzie np. system zasilania? Jak wtedy poradzić sobie z problemem ustalenia pozycji naszej jednostki? W brew pozorom zadanie to nie jest wcale trudne. Wymaga jedynie aby w zasięgu naszego wzroku znalazł się obiekt, który możemy zidentyfikować i zlokalizować na mapie.

Proponowaną metodę określania pozycji w oparciu o jeden obiekt nazywamy metodę dwóch namiarów niejednoczesnych. Aby ją zastosować będziemy musieli nie tylko umieć dokonać namiaru, ale także ustalić prędkość jednostki i – co bardzo istotne – utrzymać ją przez około godzinę. Niezmiernie ważne dla powodzenia naszego działania będzie też zachowanie kursu. Spełnienie tych warunków nie powinno jednak stanowić nadzwyczajnego problemu dla wprawnego żeglarza. A zatem do rzeczy.

Przyjmijmy przykładowo, że płyniemy kursem kompasowym KK = 035° z prędkością 5 węzłów, dewiacja (ɗ) dla tego kursu to np. +7°, deklinacja (d) w tym obszarze wynosi -2°, a ustalona przez nas poprawka na wiatr (pw) ma wartość +6°.

Zrzut ekranu 2016-09-05 o 23.05.32 Zrzut ekranu 2016-09-05 o 23.05.48

O 2200 zauważyliśmy latarnię morską. Odczytaliśmy jej charakterystykę i odnaleźliśmy na mapie. Jednocześnie dokonaliśmy namiaru kompasowego (NK) na tę latarnię i ustaliliśmy, że wynosi on 352°. Teraz musimy przeliczyć namiar kompasowy na namiar rzeczywisty (NR) i wykreślić go na mapie jako linię namiarową. Aby obliczyć NR musimy do odczytanego przez nas NK dodać całkowita poprawkę (cp), czyli sumę deklinacji i dewiacji (UWAGA – dewiacja dla KK!). Z prostego obliczenia wynika, że NR (jest to nasz pierwszy namiar rzeczywisty a wiec nazwiemy go NR1) będzie wynosił 357°. Tenże namiar wykreślamy na mapie jako linię namiarową pierwszą.

Po wykonaniu tej czynności płyniemy dalej nie zmieniając kursu ani prędkości. Po godzinie (czyli zgodnie z naszym założeniem o 2300) dokonujemy ponownego, drugiego namiaru na tę samą latarnię (NK2). Wyniesie on przykładowo 305°. Przeliczamy NK2 na NR2 dodając jak poprzednio cp. Ponownie z prostego obliczenia wynika, że NR2 jest równy 310°. Ten NR2 wykreślamy jako drugą linię namiarową.

Obie linie namiarowe wychodzą z tego samego obiektu, na który się namierzaliśmy, ale wykonane w odstępie czasu tworzą kąt ostry. Wiemy też, że w chwili wykonywania pierwszego namiaru byliśmy gdzieś na pierwszej linii namiarowej, a obecnie znajdujemy się gdzieś na drugiej linii namiarowej. Chcąc jednak ustalić, gdzie dokładnie byliśmy godzinę temu i gdzie dokładnie jesteśmy teraz, będziemy musieli sprawdzić, jakim kursem rzeczywistym płynęliśmy w ciągu tej godziny i narysować ten kurs na mapie.

Skoro KR=KK+(d)+(pw)+(ɗ) lub krócej KR = (cp) + (pw),  a nasz KK wynosił 035°, d -2°, pw +6°, a ɗ +7° to KR będzie wynosił 046°. Naszą linię kursową możemy narysować w dowolnym miejscu mapy. Ważne jest jednak, aby miała ona taką długość, jaką pokonał nasz statek. Skoro wiec płynęliśmy z prędkością 5 węzłów to w ciągu godziny pokonaliśmy pięć mil, a więc nasza linia kursowa będzie musiała mieć długość pięciu mil. Bardzo istotne jest to, by narysowana przez nas linia kursowa odpowiadała naszemu kursowi rzeczywistemu. Teraz wystarczy sprawdzić, w którym miejscu pomiędzy naszymi namiarami zmieści się ta linia, oczywiście z zachowaniem swojego układu. W tym celu należy ją przesunąć między „ramiona”, jakie utworzyły linie namiarowe. Przesunięcia tego dokonamy oczywiście przy pomocy dwóch trójkątów nawigacyjnych. W ten sposób „wpasujemy” linię kursową między linie namiarowe. W punktach styczności będą nasze pozycje. Tam, gdzie linia kursowa zetknie się z NR1 wskaże nam naszą pozycję z godziny 2200, a w miejscu zetknięcia z linią namiarową z godziny 2300 wskaże nam naszą obecną pozycję.

Jak widać zatem metoda ta jest bardzo prosta i pozwala bardzo precyzyjnie określić położenie naszej jednostki.

Zrzut ekranu 2016-09-05 o 23.06.02

Kpt. Krzysztof Piwnicki

Zostaw odpowiedź

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Directory powered by Business Directory Plugin